De verhalen van Hanna Kraan maken van voorlezen een feest

Terug naar lijst

Op zondag 2 januari 2011 is Hanna Kraan overleden. Zij is de bedenkster van de boze heks, de beroemdste toverende mopperkont van Nederland. Maar liefst zes boeken schreef Hanna Kraan over de heks. Ze was helemaal niet plan om zoveel boeken over deze kribbige tante te schrijven, maar de ideeën bleven maar komen.

In 1990 verscheen haar eerste boek: ‘Verhalen van de boze heks’. Voor dit boek maakte Annemarie van Haeringen de tekeningen, net als voor de andere delen in de serie. De leukste verhalen staan in de verzamelbundel ‘Hier is de boze heks’. Annemarie van Haeringen maakte hiervoor nieuwe tekeningen in kleur. Deze zijn zo mooi, dat je ze allemaal wel boven je bed wilt hangen.

Hanna Kraan schreef ook drie boeken over de eekhoorn Krik, die door Mies van Hout zijn geïllustreerd, en een verhalenbundel over Sinterklaas: ‘Dansen op het dak’. Bijna alle boeken van Hanna Kraan werden getipt door de kinderjury. Haar boeken zijn vertaald in het Engels, Duits, Japans, Italiaans, Servisch en Sloveens. Hanna Kraan was niet alleen schrijfster, ze werkte ook als tolk en vertaalster en gaf Italiaanse les op het conservatorium.

Oeioeioei!
Als je dat hoort, dan kun je maar beter maken dat je wegkomt. ‘Oeioeioei!’ is de uitroep van de boze heks als ze een slecht humeur heeft. Dan haalt ze de ene gemene streek na de andere uit: ze verandert eekhoorns in bosmuizen, tovert de konijnen blauw, en ze spuit verdwijnwater in de beek. De haas, de egel, de merel en de uil houden zich dan altijd zo stil mogelijk.

Vaak is het juist de egel die de heks boos maakt. Dan leent hij – zich van geen kwaad bewust - de bezem van de boze heks om een tent mee te bouwen. Of gebruikt hij haar tafelkleed voor een picknick in het bos. Reken maar dat de boze heks aan het tieren en toveren slaat als ze daar achter komt. En zeker wanneer hij een 1 april grap met haar uithaalt! Gelukkig zijn de haas en de uil altijd in de buurt om de boel te sussen.

‘Uit de weg,’ snauwde de heks. ‘Ik ga de egel in een meikever veranderen.’
‘U kunt beter eerst taart eten,’ zei de uil.
De heks duwde hem opzij en stampte op de egel af.
‘En nu ga je eraan. Jij met je grappen.’
‘Maar dat mag vandaag,’ jammerde de egel. ‘Iedereen maakt grappen. Zij hebben het bij mij ook gedaan.’
Hij wees naar de konijnenkinderen, die om de hoek van het huis keken.
‘Kan me niet schelen,’ knarste de heks, ‘Jij...’
‘Wat zeiden ze dan?’ vroeg de haas.
‘Dat er een boom bovenop het dak was gewaaid.’
De heks bleef staan en sloeg op haar knie.
‘Hihahoe!’ schaterde ze. ‘Geloofde je dat? Wat een grap. Net goed!’

Het is een feest om de verhalen van de boze heks (voor) te lezen. Ze zijn grappig en gaan over dingen die je kent, zoals samen vliegeren of spelletjes doen. Er gebeurt altijd wel iets in het bos van de boze heks, behalve als de heks besluit weg te gaan. Dan komen de dieren erachter dat het zonder heks hartstikke saai is! Gelukkig tovert ze meestal leuke dingen, zoals appeltaart en chocolademelk.

Misschien heb je de boze heks wel eens op tv gezien? Dat kan! Didi Hovingh bewerkte de verhalen voor de VPRO tot een televisieserie, die heel vaak te zien was op zondagochtend.

Krik en zijn vrienden
Na de serie over de boze heks schreef Hanna Kraan drie boeken over de vrolijke eekhoorn Krik. Samen met de ijdele merel Melle en de sombere zeurpad Domper woont hij in de tuin van de keizer en de keizerin. Ze beleven er allerlei grote en kleine avonturen. Ze springen over dennenappels, verdwalen in de mist of zoeken samen nootjes. Krik koorddanst op de waslijn en verzint grappige liedjes. Melle heeft graag het hoogste woord en zingt de mooiste melodieën, terwijl Domper meestal loopt te brommen.

Soms spelen de kinderen die in het huis wonen een rol in de verhalen. Domper, Krik en Melle noemen ze Petje en Staartje. De verhalen zijn extra grappig als de dieren de bewoners van het huis in de maling nemen zonder dat die het doorhebben. Zo maakt Krik een keer de tekening van Petje af, en haalt hij met Pasen alle verstopte paaseieren weg. Staartje en Petje hebben het gelukkig wel door en er ontstaat een band tussen de dieren en de kinderen.

Hier lees je een uitgebreide recensie over ‘De tuin van Krik’, het laatste deel van het drieluik over Krik en zijn vriendjes.

Wat is het jammer dat Hanna Kraan er niet meer is om nog meer verhalen te verzinnen. Gelukkig kunnen we haar boeken keer op keer blijven lezen. En misschien kun je zelf wel een Krikliedje verzinnen, of een echt uilengedicht schrijven?

‘Verhalen van de boze heks’
Hanna Kraan
Uitgeverij Lemniscaat, 1990
ISBN 9789060697924
Met illustraties van Annemarie van Haeringen

‘De boze heks is weer bezig!’
Hanna Kraan
Uitgeverij Lemniscaat, 1992
ISBN 9789060698532
Met illustraties van Annemarie van Haeringen

‘Bloemen voor de boze heks’
Hanna Kraan
Uitgeverij Lemniscaat 1994
ISBN 9789060699324
Met illustraties van Annemarie van Haeringen

‘Toveren met de boze heks’
Hanna Kraan
Uitgeverij Lemniscaat, 1996
ISBN 9789056370206
Met illustraties van Annemarie van Haeringen

‘Dansen op het dak’
Hanna Kraan
Uitgeverij Lemniscaat, 1998
ISBN 9789056371029
Met illustraties van Jun-Hee Spetter

‘De boze heks moet winnen’
Hanna Kraan
Uitgeverij Lemniscaat, 1999
ISBN 9789056371913
Met illustraties van Annemarie van Haeringen

‘De boze heks geeft een feest’
Hanna Kraan
Uitgeverij Lemniscaat, 2002
ISBN 9789056374075
Met illustraties van Annemarie van Haeringen

‘Hier is de boze heks!’
Hanna Kraan
Uitgeverij Lemniscaat, 2005
ISBN 9789056377144

‘Krik’
Hanna Kraan
Uitgeverij Lemniscaat, 2006
ISBN 9789056378684
Met illustraties van Mies van Hout

‘Domper, Krik en Melle’
Hanna Kraan
Uitgeverij Lemniscaat, 2007
ISBN 9789056378677
Met illustraties van Mies van Hout

‘De tuin van Krik’
Hanna Kraan
Uitgeverij Lemniscaat, 2010
ISBN 9789047703204
Met illustraties van Mies van Hout

Carlijn.
 

.
.