De gave van Hanna MendelSuzy Zail

Terug naar lijst
 

De gave van Hanna Mendel

Titel: De gave van Hanna Mendel
Auteur: Suzy Zail
Uitgeverij: Karmijn, 2014
ISBN: 978 94 921 6802 3
Illustraties:

Terug naar lijst

Wat we niet mogen vergeten

Jeugdboeken over de Tweede Wereldoorlog zijn er in grofweg twee soorten: of ze zijn spannend en avontuurlijk, of ze zijn gruwelijk en verdrietig. ‘De gave van Hanna Mendel’ van de Australische Suzy Zail valt zonder twijfel in die tweede categorie. Vanaf pagina één neemt dit boek je in een houdgreep waaruit je je het liefst zo snel mogelijk zou bevrijden. En niet omdat het slecht geschreven is ...

De vijftienjarige Hongaars-Joodse Hanna ziet haar droom als beroemd concertpianiste in rook opgaan wanneer de nazi’s haar op de trein zetten. Ze heeft alles achter moeten laten, maar weet een van de toetsen van haar geliefde piano, een zwarte Cis, mee te smokkelen. Drie dagen en nachten staat ze met haar zusje en ouders en vele andere Joden opgepropt in een veewagon. ‘Wat onze bestemming ook was, alles leek beter dan deze houten gevangenis,’ denkt ze nog hoopvol. Maar de trein brengt hen naar Auschwitz-Birkenau in Polen, waar ze als slaven moeten werken. In de sadistische wereld van dat concentratiekamp telt maar één ding: overleven.

Toevallig blijkt de kampcommandant een pianiste te zoeken om zijn gasten te entertainen. Voor Hanna een geweldige kans om zich veilig te stellen, al is het maar een klein beetje. Via deze aanstelling komt ze in aanraking met Karl, de zoon van de commandant. Anders dan zijn in- en inslechte vader is dat een warme en muzikale jongen. Zou hij Hanna en haar familie kunnen helpen? En zo ja, zou ze de zoon van een nazi eigenlijk niet moeten haten?

Dit boek zal niemand koud laten, al is het alleen maar door de schokkende werkelijkheid die kamp Birkenau was en die Suzy Zail – zelf Joods – met chirurgische precisie aan de lezer onthult. Zo kom je te weten dat de gevangenen niet alleen uitgehongerd en op allerlei manieren vernederd (en zelfs ter dood gebracht) werden, maar ook dat ze elkaar het leven zuur maakten:

De vrouw moest haar jurk omhoog doen en voorover gaan staan. We keken en telden fluisterend, één rode striem over de achterkant van de benen van de vrouw, twee, drie. De knieën van de vrouw wankelden toen de blokleidster bij vijftien kwam, maar ze schreeuwde het niet uit van de pijn.

De blokleidster die de gevangenen van haar barakken chanteert en met zweepslagen straft, is nota bene zélf een gevangengenomen Jodin. Dat iemand tot zulke wreedheden over zou moeten gaan, kunnen we ons nu maar nauwelijks voorstellen.

Toch is ‘De gave van Hanna Mendel’ ook ontroerend mooi. Ondanks alle narigheid blijft Hanna geloven in een goede afloop, en bloeien er vriendschappen en zelfs liefde op.

Geen makkelijke zit, dit boek, maar dat hoeft ook niet met zo’n onderwerp. Zoals Zail zelf ook in het nawoord aangeeft: laten we vooral niet vergeten hoe erg het was, zodat we dit nóóit meer hoeven meemaken.

Linda.

Leestip: Een al even aangrijpend boek over Joden in de Tweede Wereldoorlog is de graphic novel ‘De kleuren van het getto’ van Aline Sax.

Andere boeken van deze schrijver

Info over deze schrijver

.
.